Poszukiwany/Poszukiwana

W krakowskiej księdze metrykalnej z 1874 r., pod numerem 40, znajduje się akt urodzenia i chrztu Jana Wierusz-Kowalskiego. Zapis, sporządzony po łacinie, wskazuje, że otrzymał on imiona Jan Ludwik Teofil (Joannes Ludovicus Teophilus).¹

Urodził się 8 grudnia 1874 roku, a ochrzczony został najprawdopodobniej 13 grudnia tego samego roku.¹

Ojcem dziecka był Alfons Władysław Wierusz-Kowalski. W akcie określono go jako właściciela lub dziedzica dóbr położonych w Galicji. Nazwa majątku jest trudna do jednoznacznego odczytania; może chodzić o Witkowice albo Witanowice. Alfons został zapisany jako syn Teofila i Jadwigi.¹

Matką Jana była najprawdopodobniej Romana Florentyna z Marszałków. Z odczytu metryki wynika, że była córką Gustawa i Pauliny z Kucharskich. Odczyt nazwisk oraz nazwy majątku ma charakter roboczy i powinien zostać potwierdzony na podstawie lepszego skanu lub oryginału księgi.

Jan Wierusz-Kowalski przez wiele lat należał do grona osób współtworzących życie społeczne i sportowe Krakowa. Zawodowo związany z branżą ubezpieczeniową, największą część swojej działalności społecznej poświęcił Cracovii, z którą pozostawał związany przez kilka dziesięcioleci. Pełnił w klubie odpowiedzialne funkcje przed wojną i po jej zakończeniu, a jego nazwisko zapisało się również w historii krakowskiej oraz polskiej piłki nożnej.

Kpt. Jerzy Wojciech Wierusz-Kowalski (1903–1984) był oficerem artylerii konnej II Rzeczypospolitej, związany z 2 Dywizjonem Artylerii Konnej im. gen. Józefa Sowińskiego.

Jerzy Wojciech urodził się 30 października 1903 roku w Bliżynie jako syn Józefa Karola Kowalskiego i Jadwigi Marianny z Kiedrzyńskich.¹ Pochodził z rodziny o ugruntowanych tradycjach ziemiańskich. Jego dziadkiem był Karol Józef Kowalski (ur. 24 września 1845 w Szymanowie/Miedniewicach), który poślubił 17 listopada 1872 roku w Lipie Salomeę Lewańską (ur. 7 listopada 1855 w Lipie/Ruda Maleniecka), córkę Walerego – rachmistrza dóbr Ruda Maleniecka – i Józefy z Rudlickich.¹ Pradziadkiem Jerzego Wojciecha był Wojciech Kowalski, który 19 marca 1843 roku w Szymanowie poślubił Franciszkę Wiercińską (ur. ok. 1811 w Woli Gołowskiej, zm. 1906 w Radzyminie). Franciszka była wcześniej zamężna ze Stanisławem Makowskim (zm. 27 grudnia 1841 w Szymanowie/Antoniewie), z którym miała syna Władysława Kaliksta Makowskiego (ur. 14 października 1841 w Szymanowie Miedniewicach).¹ Niestety, nie posiadamy szczegółowych informacji o dzieciństwie i wczesnych latach młodzieńczych Jerzego Wojciecha.

Alicja z Binzerów Wierusz-Kowalska „Lili” należała do pokolenia młodych kobiet, które jeszcze przed odzyskaniem przez Polskę niepodległości włączyły się w działalność konspiracyjną, wojskową i społeczną. Zachowane akta odznaczeniowe pokazują ją jako osobę zaangażowaną od bardzo młodego wieku: junaczkę, współpracowniczkę Polskiej Organizacji Wojskowej, uczestniczkę pracy wywiadowczej i sanitarnej, a później działaczkę środowiska akademickiego. Jej własny życiorys oraz zaświadczenia świadków pozwalają odtworzyć kolejne etapy tej działalności z wyjątkową dokładnością.

Alicja urodziła się 31 lipca 1897 roku w Warszawie jako córka Karola i Marii z Koehlerów Binzerów. W dokumentach z lat trzydziestych występuje jako Alicja z Binzerów Wierusz-Kowalska i posługuje się pseudonimem „Lili”. Jako zawód podawała dziennikarstwo. Mieszkała wówczas w Warszawie przy ul. Flory 1 m. 9 i była związana zawodowo z Referatem Propagandy Wydziału Turystyki Ministerstwa Komunikacji.

Henryk Wierusz-Kowalski urodził się 12 lipca 1846 roku w Nowym Sączu. W dokumentacji wojskowej jako jego ojciec figuruje Jan Wierusz-Kowalski, a przy matce zapisano nazwisko rodowe Zielińska. Późniejsze opracowania podają, że matka miała na imię Anastazja. Henryk był wyznania rzymskokatolickiego i narodowości polskiej. Nie założył rodziny; w wojskowych aktach stan cywilny określono jako kawaler, a rubryki dotyczące żony i dzieci pozostawiono puste.

Henryk Wierusz-Kowalski był generałem i lekarzem wojskowym, specjalizującym się w bakteriologii, epidemiologii oraz higienie. Przez wiele lat służył w armii austro-węgierskiej, gdzie organizował laboratoria, kierował wojskowym ośrodkiem bakteriologicznym w Wiedniu i szkolił lekarzy wojskowych. Swoją wiedzę rozwijał m.in. w środowisku Roberta Kocha w Berlinie, Louisa Pasteura w Paryżu oraz Maxa von Pettenkofera w Monachium. Po odzyskaniu przez Polskę niepodległości w 1919 roku wstąpił do Wojska Polskiego w stopniu generała podporucznika i uczestniczył w organizowaniu wojskowej służby sanitarnej. Zmarł 29 kwietnia 1929 roku w Zakliczynie, pozostawiając po sobie dorobek łączący służbę wojskową z rozwojem nowoczesnej medycyny zakaźnej.

Jan Wawrzyniec Wierusz-Kowalski urodził się 19 czerwca 1909 roku w Krakowie jako syn Michała Wierusz-Kowalskiego i Joanny z Więckowskich.

Był oficerem Wojska Polskiego, żołnierzem Armii Krajowej i uczestnikiem kampanii wrześniowej 1939 roku. Podczas okupacji działał w konspiracji pod pseudonimem „Rok”, szkolił żołnierzy oraz współtworzył Grupę Artyleryjską „Granat”. W Powstaniu Warszawskim objął dowództwo Grupy „Granat”, walczył na Mokotowie, został ciężko ranny, a za wyjątkowe męstwo i zasługi bojowe został odznaczony Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari, nadanym mu w 1947 roku. Po wojnie służył w Wojsku Polskim, awansując do stopnia majora i zajmując się organizacją łączności artylerii oraz szkoleniem oficerów. W czerwcu 1951 roku został zatrzymany przez Informację Wojskową i zginął podczas przesłuchania w Bydgoszczy w okolicznościach, które do dziś budzą poważne wątpliwości. Jan Wawrzyniec

Franciszek Placyd Wierusz-Kowalski należał do jednej z mniej dotąd rozpoznanych gałęzi rodziny Wierusz-Kowalskich. Z dotychczas zebranych materiałów wynika, że był synem Józefa Kowalskiego z Kowali herbu Wieruszowa oraz Marianny Stetkiewicz. Urodził się pod koniec XVIII wieku, najprawdopodobniej w latach 1794–1798. Jego żoną była Leokadia Czarnocka, urodzona około 1818 roku. Małżeństwo miało kilkoro dzieci, wśród których pojawiają się imiona Maria Helena, Franciszka Zofia, Marcin Antoni i Wiktor. Dotychczasowe drzewa genealogiczne dotyczące innych gałęzi rodu nie pokazują tej linii w sposób pełny i jednoznaczny. Dlatego obecnie staramy się odtworzyć zarówno przodków Franciszka Placyda, jak i dalsze losy jego dzieci oraz wnuków. Szczególnie ważne jest ustalenie miejsc zamieszkania rodziny, dat urodzin, małżeństw i zgonów oraz ewentualnych powiązań z innymi liniami Wierusz-Kowalskich. Część informacji pochodzi z rozproszonych źródeł genealogicznych i wymaga jeszcze potwierdzenia w dokumentach archiwalnych. Każda dodatkowa informacja może pomóc w uzupełnieniu historii tej gałęzi i włączeniu jej do pełnego drzewa genealogicznego rodziny Wierusz-Kowalskich.

.